सिन्धुली, दुधौली — साउन १४ गते शनिबार मनाइने रक्षा बन्धन पर्व नजिकिँदै जाँदा सिन्धुलीको दुधौली बजारसहित आसपासका क्षेत्रका बजारहरूमा चहलपहल बढेको छ। राखी किन्ने ग्राहकहरूको भीडका कारण बजार रन्किएको छ।
दुधौली, डाकाहा, सिथौली र जगाडी चोकका पसलहरू विभिन्न रंग, आकार र डिजाइनका राखीहरूले सजिएका छन्। सुन, चाँदी र रेशमका धागोले बनेका आकर्षक राखीहरूले ग्राहकको ध्यान तानिरहेका छन्। बालबालिकाका लागि कार्टुन पात्रका राखीहरू पनि लोकप्रिय छन्। राखीसँगै उपहार र मिठाईको बिक्री समेत बढेको छ, जसका कारण दुधौलीका मिठाई पसलहरूमा समेत भीड देखिन्छ।
पर्वको अवसरमा टाढा–टाढाबाट दाजु–भाइ दिदी–बहिनीलाई राखी लगाउन घर फर्किएका छन् भने कतिपय दिदी–बहिनी माईत गएको देखिन्छ। स्थानीय बौद्धिक वर्गका अनुसार केही वर्षयता सिन्धुलीको पहाडी क्षेत्रमा पनि राखी बन्धन पर्वले चेलिबेटी र माईतीबीचको माया र सद्भावलाई अझ प्रगाढ बनाएको छ।
नेपालमा यो पर्व जनै पूणिर्मा नामले पनि चिनिन्छ, जसमा पुरुषहरूले चोखो खानासहितको व्रत बसेर भोलिपल्ट बिहान स्नान गरी मन्त्रसहित जनै धारण गर्छन्। पुरोहितबाट रक्षा सूत्र बाँधेर हरेक बाधा–विघ्नबाट रक्षा होस् भन्ने कामना गरिन्छ। भारतमा भने दिदी–बहिनीहरूले दाजु–भाइको दीर्घायु र कल्याणको कामना गर्दै राखी बाँध्ने प्रचलन रहिआएको छ। पछिल्ला वर्षहरूमा नेपालमा पनि यो चलन विस्तार हुँदै गएको छ।
पौराणिक मान्यताअनुसार रक्षा बन्धनको उत्पत्ति भविष्य पुराण र श्रीमद्भागवत पुराणका कथासँग सम्बन्धित छ। भविष्य पुराणअनुसार देवता र असुरबीचको युद्धमा इन्द्राणी (शची) ले इन्द्रको हातमा रक्षा सूत्र बाँधिदिएपछि देवता विजयी भएका थिए। त्यहीँबाट रक्षा सूत्र बाँध्ने परम्परा सुरु भएको विश्वास गरिन्छ।
